Krajowe  Centrum  Informacji  Kryminalnych to ogólnopolski system informacyjny, którego zadaniem jest gromadzenie, przetwarzanie i przekazywanie informacji kryminalnych podmiotom zajmujących się zapobieganiem i zwalczaniem przestępczości.
Podstawą prawną utworzenia Centrum była ustawa z dnia 6 lipca 2001 r. o gromadzeniu, przetwarzaniu i przekazywaniu informacji kryminalnych oraz o Krajowym Systemie Informatycznym. Nowelizacja powyższej ustawy z dnia 23 maja 2002 r. powierzyła rolę Szefa KCIK Komendantowi Głównemu Policji, a KCIK umiejscowiono w strukturach Komendy Głównej Policji. Centrum rozpoczęło swoją działalność 1 stycznia 2003 r.
Zgromadzenie w jednym miejscu informacji kryminalnych umożliwia koordynowanie informacji o przestępstwach, ich sprawcach oraz przedmiotach, podmiotach i rachunkach mających związek z przestępstwem od wszystkich najważniejszych podmiotów zajmujących się zapobieganiem i zwalczaniem przestępczości w kraju. Zastosowana architektura programowa (centralna baza danych) pozwala na wymianę informacji pomiędzy bazą KCIK a podmiotami uprawnionymi wyłącznie w formie elektronicznej.

Krajowe Centrum Informacji Kryminalnych zapewnienia kompleksową obsługę informacyjną podmiotów uprawnionych, w oparciu nie tylko o bazę danych KCIK, lecz również o zasoby podmiotów nie będących bezpośrednimi uczestnikami elektronicznej wymiany informacji w ramach systemu (m.in. GUS, ZUS, KRK), a które w swych zbiorach posiadają informacje istotne dla prowadzonych postępowań karnych oraz działań operacyjno-śledczych.

W art. 19 ustawy określono podmioty uprawnione do otrzymywania w ramach realizacji swoich zadań informacji kryminalnych z Centrum ale również zobowiązanych z urzędu do ich rejestrowania w bazie KCIK. Pierwotny tekst ustawy obejmował 11 podmiotów, ale w wyniku kolejnych jej nowelizacji, z których ostatnia nastąpiła w 2009 roku, obecnie uprawnionych jest 17 podmiotów:

 

1.

organy prokuratury,

2.

organy Policji,

3.

Centralne Biuro Antykorupcyjne,

4.

Agencja Bezpieczeństwa Wewnętrznego,

5.

organy Straży Granicznej,

6.

organy celne,

7.

organy podatkowe,

8.

organy kontroli skarbowej,

9.

wywiad skarbowy,

10.

Biuro Ochrony Rządu,

11.

Żandarmeria Wojskowa,

12.

organy informacji finansowej,

13.

organy administracji publicznej właściwe w sprawach obywatelstwa,
cudzoziemców i repatriacji,

14.

Szef Służby Kontrwywiadu Wojskowego oraz Szef Służby Wywiadu Wojskowego

15.

Przewodniczący Komisji Nadzoru Finansowego lub upoważniony przez niego przedstawiciel,

16.

Dyrektor Generalny Lasów Państwowych, dyrektorzy regionalnych dyrekcji Lasów Państwowych, nadleśniczowie oraz Główny Inspektor Straży Leśnej,

17.

dyrektorzy parków narodowych.

 


Ustawa definiuje również drugą grupę podmiotów, które są zobowiązane do udzielenia informacji na zapytanie Szefa KCIK. Zgodnie z zapisem art. 20 ust. 1 należą do nich wszystkie podmioty uprawnione oraz:

1.

organy administracji rządowej lub organy samorządu terytorialnego właściwe w sprawach ewidencji ludności, Powszechnego Elektronicznego Systemu Ewidencji Ludności, ewidencji paszportowych, ewidencji wydanych i unieważnionych dowodów osobistych, ewidencji wojskowej, o której mowa w art. 49 ustawy z dnia 21 listopada 1967 r. o powszechnym obowiązku obrony Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. z 2004 r. Nr 241, poz. 2416, z późn. zm.), centralnej ewidencji pojazdów, centralnej ewidencji kierowców, rejestracji pojazdów, rejestru cywilnych statków powietrznych, rejestru administracyjnego polskich statków żeglugi śródlądowej, polskiego rejestru jachtów, polskiego rejestru okrętowego, nadzoru geodezyjnego i kartograficznego, administracji geodezyjnej i kartograficznej, ewidencji gruntów i budynków, rejestracji stanu cywilnego, publicznej służby zatrudnienia lub pomocy społecznej,

2.

sądy prowadzące Krajowy Rejestr Sądowy i księgi wieczyste,

3.

organy Inspekcji Ochrony Środowiska,

4.

organy Państwowej Straży Pożarnej,

5.

organy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych,

6. Prezes Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego,

7.

Komisja Nadzoru Finansowego,

8.

Państwowa Straż Rybacka,

9.

Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów,

10.

Prezes Głównego Urzędu Statystycznego i dyrektorzy urzędów statystycznych w zakresie prowadzonych przez nich krajowych rejestrów urzędowych,

11.

dyrektor Biura Informacyjnego Krajowego Rejestru Karnego,

12.

dyrektorzy jednostek organizacyjnych Służby Więziennej,

13.

Państwowa Straż Łowiecka