Aktualności

INTERPOL ostrzega przed oszustwami z wykorzystaniem deepfake’ów. Rusza globalna kampania edukacyjna

Data publikacji 19.10.2026

Przestępcy wykorzystują generatywną sztuczną inteligencję, aby podszywać się pod znajomych, współpracowników i bliskich.

SINGAPUR – INTERPOL rozpoczął kampanię informacyjno-edukacyjną, której celem jest zwrócenie uwagi na rosnące zagrożenie przestępczością z wykorzystaniem materiałów generowanych lub modyfikowanych przez sztuczną inteligencję (AI). Przestępcy posługują się nimi, aby oszukiwać i okradać ludzi.

Kampania obejmuje trzy krótkie filmy, również wygenerowane przy użyciu AI. Pokazują one, w jaki sposób materiały syntetyczne, powszechnie określane jako deepfake, mogą być wykorzystywane do popełniania oszustw.

Aplikacje wykorzystujące generatywną sztuczną inteligencję oraz oparte na niej duże modele językowe stają się coraz bardziej zaawansowane. Ich wykorzystanie nie wymaga już specjalistycznej wiedzy technicznej ani dużych nakładów finansowych. Narzędzia te umożliwiają nie tylko tworzenie niezwykle realistycznych wirtualnych postaci, które posługują się językiem w sposób zbliżony do ludzkiego, lecz także wiarygodne odwzorowywanie twarzy i głosu konkretnych osób na podstawie niewielkiej ilości materiałów dostępnych w internecie.

Jednocześnie świadomość społeczna dotycząca przestępczego wykorzystania deepfake’ów pozostaje niewielka. Jeszcze do niedawna materiały syntetyczne postrzegano przede wszystkim jako zagrożenie dla osób publicznych. Obecnie coraz częściej ich ofiarami stają się zwykli obywatele. Przestępcy wykorzystują tę technologię m.in. do oszustw inwestycyjnych, podszywania się pod inne osoby, oszustw matrymonialnych, szantażu seksualnego, tworzenia pornografii z wykorzystaniem wizerunku innych osób oraz rozpowszechniania dezinformacji.

W praktyce może to być wideorozmowa z osobą podającą się za współpracownika, która prosi o pilny przelew bankowy, telefon od rzekomego członka rodziny informującego o trudnej sytuacji lub internetowa znajomość, która wydaje się całkowicie autentyczna. Cel takich działań jest jeden: wyłudzenie pieniędzy lub pozyskanie poufnych danych osobowych ofiary.

Sztuczna inteligencja zaciera ślady oszustw

Toshinobu Yasuhira, dyrektor Centrum Innowacji INTERPOL-u, zwrócił uwagę na to, że rozwój sztucznej inteligencji sprawia, iż coraz trudniej rozpoznać oszustwo na podstawie jego charakterystycznych cech.

Sztuczna inteligencja zaciera sygnały ostrzegawcze, które dotychczas pozwalały rozpoznać oszustwo. Błędy ortograficzne, niespójności w oznaczeniach firmowych czy nieudolne formatowanie treści szybko stają się przeszłością – podkreślił.

Każdy może paść ofiarą takich oszustw, niezależnie od wieku, miejsca zamieszkania czy sektora działalności. Działania INTERPOL-u w tym obszarze mają na celu zapewnienie organom ścigania i obywatelom wiedzy oraz narzędzi niezbędnych do rozpoznawania tych zagrożeń i reagowania, zanim dojdzie do szkody – dodał.

Filmy przygotowane w ramach kampanii promują hasło: „Zatrzymaj się. Zweryfikuj. Nie daj się złapać na przynętę” (Wait. Validate. Don’t take the bait.).

INTERPOL apeluje o zachowanie ostrożności i przypomina, na jakie sygnały ostrzegawcze należy zwracać uwagę.

Na co zwrócić uwagę? Sygnały ostrzegawcze

  • Nieoczekiwany kontakt

Odzywa się do Ciebie nieznana osoba albo ktoś, kto podaje się za znajomego, członka rodziny lub przedstawiciela zaufanej instytucji. Bez wyraźnego powodu kieruje rozmowę na tematy związane z danymi osobowymi, informacjami bankowymi lub przekazaniem pieniędzy

  • Presja czasu

Rozmówca nalega na natychmiastowe działanie. Może powoływać się na nagły kryzys, problemy osobiste lub sytuację zagrażającą członkowi rodziny. Presja ma sprawić, że nie zdążysz spokojnie przeanalizować prośby ani jej zweryfikować.

  • Manipulowanie emocjami

Rozmówca wywołuje strach, niepokój lub poczucie zagrożenia. Może również nalegać na zachowanie sprawy w tajemnicy, aby uniemożliwić Ci skonsultowanie jej z innymi osobami.

  • Nietypowe sposoby płatności

Ktoś prosi Cię o przekazanie pieniędzy za pomocą przelewu, kryptowalut lub kart podarunkowych. Takie transakcje mogą być trudne do prześledzenia, a odzyskanie utraconych środków – niemal niemożliwe.

  • Szybko rozwijająca się relacja internetowa

Nowo poznana osoba w krótkim czasie zaczyna deklarować miłość, budować silną więź emocjonalną i podkreślać swoją zależność od Ciebie. Może również namawiać Cię do przeniesienia rozmowy poza oficjalny portal randkowy, aby uniknąć stosowanych przez niego mechanizmów monitorowania i zgłaszania podejrzanych zachowań.

Jak się chronić przed oszustwami z wykorzystaniem AI?

INTERPOL zaleca stosowanie kilku podstawowych zasad bezpieczeństwa.

  • Zachowaj spokój i nie działaj pochopnie

Daj sobie czas na ocenę sytuacji, nawet jeśli wydaje Ci się, że rozmawiasz z osobą, której ufasz. W razie wątpliwości skonsultuj się z kimś bliskim.

  • Samodzielnie zweryfikuj tożsamość rozmówcy

Jeśli otrzymasz nieoczekiwany telefon, zakończ rozmowę i skontaktuj się z daną osobą za pośrednictwem znanego Ci, wcześniej zweryfikowanego kanału komunikacji. W przypadku znajomości internetowych sprawdź publicznie dostępne informacje o rozmówcy i upewnij się, czy jego zdjęcia profilowe nie zostały skopiowane z innych źródeł.

  • Ustal hasło bezpieczeństwa

Uzgodnij z najbliższymi członkami rodziny lub przyjaciółmi tajne hasło albo pytanie, które pozwoli potwierdzić tożsamość rozmówcy w przypadku podejrzanego telefonu.

  • Zabezpiecz swoje konta

Włącz uwierzytelnianie dwuskładnikowe we wszystkich kontach internetowych, które oferują taką możliwość.

Jak powinny zabezpieczyć się firmy?

Oprócz powyższych zaleceń INTERPOL wskazuje również na konieczność podejmowania działań zapobiegawczych przez przedsiębiorstwa.

  • Szkolenia pracowników

Firmy powinny wprowadzić obowiązkowe szkolenia dotyczące oszustw z wykorzystaniem deepfake’ów, vishingu (oszustw telefonicznych wykorzystujących socjotechnikę) oraz innych metod manipulacji stosowanych przez przestępców.

  • Bezpieczne procedury weryfikacji

Należy wdrożyć wieloetapowe procedury potwierdzania tożsamości i weryfikacji transakcji finansowych oraz przekazywania danych. W przypadku operacji na duże kwoty warto przewidzieć dodatkowe potwierdzenie bezpośrednie.

  • Aktualizowanie oprogramowania

Regularne aktualizacje oprogramowania pomagają chronić urządzenia przed złośliwym oprogramowaniem i programami szpiegującymi.

Podejrzewasz oszustwo? Działaj natychmiast

INTERPOL przypomina, że w przypadku podejrzenia próby oszustwa lub stwierdzenia, że padło się jego ofiarą, należy niezwłocznie skontaktować się z lokalnymi organami ścigania.
Jeżeli doszło już do przekazania pieniędzy, należy jak najszybciej powiadomić również bank.

Kampania w ramach projektu SynthWave PLUS

Kampania informacyjno-edukacyjna stanowi jeden z elementów projektu SynthWave PLUS, którego celem jest wieloaspektowe wspieranie organów ścigania w Azji Południowo-Wschodniej i innych regionach świata w przeciwdziałaniu zagrożeniom związanym z technologiami generowania materiałów syntetycznych.
Działania INTERPOL-u obejmują m.in. rozwijanie zaawansowanych badań nad zagrożeniami związanymi z materiałami syntetycznymi i możliwymi sposobami przeciwdziałania im w skali globalnej, zwiększanie świadomości na temat tej technologii i metod reagowania na związane z nią zagrożenia, a także organizowanie specjalistycznych szkoleń dla funkcjonariuszy organów ścigania.

Projekt SynthWave PLUS jest finansowany przy wsparciu rządu Japonii.

O INTERPOL-u

INTERPOL z siedzibą w Lyonie we Francji jest największą międzynarodową organizacją policyjną na świecie. Łączy 196 państw członkowskich, wspierając współpracę międzynarodową w zwalczaniu przestępczości.

Organizacja prowadzi globalne bazy danych zawierające informacje policyjne dotyczące przestępców i przestępstw. Zapewnia również wsparcie operacyjne i kryminalistyczne, usługi analityczne oraz szkolenia.

Działania INTERPOL-u koncentrują się na czterech głównych obszarach: przestępczości finansowej i korupcji, zwalczaniu terroryzmu, cyberprzestępczości oraz przestępczości zorganizowanej i nowych form przestępczości.

INTERPOL można śledzić w serwisach X, Facebook, Instagram, LinkedIn, Flickr i YouTube. 

Powrót na górę strony